BANA ARABA KULLANMAYI ÖĞRETİR MİSİN?

On sekiz yaşına girmek için iple çekilen günler… Uzun bekleyişin ardından gelen on sekizinci yaş… Artık çocukluktan yetişkinliğe açılan başka bir kapı var önünde. Bu yaşın en önemli gündemlerinden biri de ehliyet almaktır. Çünkü ehliyet, yalnızca bir belge değildir. Biraz büyümenin, özgürleşmenin ve kendi yolunu çizmenin sembolüdür.

İlk defa araba kullanacak olmak insanı heyecanlandırır. Direksiyon başına geçildiğinde ise heyecan yerini küçük bir paniğe bırakabilir. “Sağ ayağımı gaza koymalıyım, tamam. Peki, o sırada sol ayağım ne yapacak? Araba ne zaman duracak acaba? Frene ne zaman basmalıyım sizce? Gaza basmazsam araba kendiliğinden durur mu?”

Bütün bunlar çok basit görünür. Araba kullanmayı bilen biri için bunları düşünmeye gerek yoktur. Fakat ilk kez direksiyon başına geçen biri için her hareket yenidir.

Yeni bir şey öğrenmek, biraz yürümeyi öğrenmeye benzer. Yürümeyi öğrenen bir çocuğa baktığımızda düşmesini yadırgamayız. Çünkü onun henüz dengeyi bulmaya çalıştığını biliriz. Oysa büyüdüğümüzde kendimize aynı sabrı göstermek nedense zorlaşır.           

Kimi insan daha çok görerek öğrenir. Bir başkasının nasıl yaptığını izlediğinde zihninde yollar belirir. Başlangıç aşamasında biraz hızlı ilerler. Fakat gördüğünü hemen uygulamak istediğinde acele eder. Hızlandıkça hata payını azaltmak zorlaşabilir.

Kimi insan daha çok dinleyerek öğrenir. Ona yalnızca direksiyonu vermek yetmez. Ayrıntıları dinlediğinde zihninde bir şeyler oluşur. Ancak tek başına uygulamaya geçtiğinde ilk başlarda zorlanabilir.

Kimi insan ise uygulayarak öğrenir. Onun için anlatılanlar havada kalabilir. Direksiyona geçmesi, denemesi ve yanılması gerekir. İlk başta daha fazla zorlanabilir. Fakat uyguladıkça öğrendikleri zihninde daha kalıcı hâle gelir.

Başkasıyla kıyas yaptığımızda çoğu zaman yanlış bir sonuca ulaşırız. “O yaptı, ben neden yapamıyorum?” diye sorarız. Oysa belki onun güçlü olduğu yer, bizim zorlandığımız yerdir. Belki bizim güçlü olduğumuz alan ise henüz ortaya çıkmamıştır.

Hayatta yol almak da direksiyon başında olduğu gibidir. Bazen arabayı kaldırmakta zorlanırız, bazen de virajlarda. Bazen de yolu bildiğimiz hâlde panik yaparız. Bir başkası rahat ilerlerken biz yolu birkaç kez deneyebiliriz. Bu, insanın yapamayacağı anlamına gelmez.

İnsan kendini tanıdığında öğrenme sürecine karşı daha sabırlı olur. Nerede zorlandığını, nerede hızlandığını ve hangi yöntemle daha iyi öğrendiğini fark eder. Böylece her hatayı başarısızlık olarak görmez.

Çünkü öğrenmek, kusursuz olmak değildir.

Bazen arabayı durdurmaktır, bazen yanlış vitese takmaktır. Bazen frene fazla erken basmaktır. Bazen de korktuğun hâlde yeniden direksiyonun başına geçmektir.

En sonunda insan şunu öğrenir:

Mesele herkes gibi araba kullanmak değildir. Mesele, kendi direksiyonunun başına geçebilmektir.

Çünkü hayatta herkesin yolu, hızı ve öğrenme biçimi farklıdır. Önemli olan başkasının ne kadar ilerlediğine bakmak değil, kendi yolunda ilerlemeyi öğrenmektir.

Araba kullanmak için on sekiz yaşını bekleyenlere müjde… Yol da senin yolculuk da… Takılma, er ya da geç öğreniyor olmaya… Herkes için kolaylaştırılmış bir yöntem var hayatta.